Przejdź do głównej treści Przejdź do wyszukiwarki

Zespół Regionalny im. Jana Malinowskiego

Czcionka:

Zespół Regionalny im. Jana Malinowskiego w Szczawnicy jest najstarszym zespołem regionalnym na terenie Pienin.

Pomysł założenia zespołu podyktowany był potrzebą chwili. Straż Pożarna w Szczawnicy borykała się z problemami finansowymi. Ich rozwiązaniem miała być działalność artystyczna strażaków i ich rodzin. W 1902 roku założono Kółko Amatorskie przy SP w Szczawnicy, które nie dość, że rozwiązało bolączki szczawnickiej służby pożarniczej, to dodatkowo okazało się drogą do sukcesów i sławy.

Rok 1922 był przełomem dla zespołu. Wtedy to właśnie Jan Malinowski, jego założyciel, oddał do realizacji sztukę regionalną „Wesele Góralskie”, która stała się głośnym świadectwem folkloru Pienin.

Malinowski rozmiłowany w tradycjach swojego regionu, obawiał się, że z czasem mogą one zaginąć. Razem z pomocą przyjaciół zaczął zbierać przyśpiewki i obrzędy, dzięki którym zaprezentowano życie górali pienińskich. Zostało ono ukazane w bogatych zwyczajach weselnych, ujętych w unikatowej narracji, którą sam twórca nazywał sztuką muzealną. Po jakimś czasie Malinowski przekazał scenariusz Ochotniczej Straży Pożarnej w Szczawnicy Wyżnej.

Z „Weselem…” zespół zjeździł całą Polskę i nie tylko, prezentował się m.in. we Lwowie, Krakowie, Wiśle, Zakopanem, Warszawie i Gdyni. Zawsze zdobywał nagrody i czołowe miejsca na przeglądach folklorystycznych, świętach gór, świętach pieśni.

Po II Wojnie Światowej zespół zorganizował się na nowo, żeby zarobić na zniszczone akcesoria i na rozbudowanie remizy. Pojawili się młodzi członkowie, którzy pod okiem starszych uczyli się tradycji, śpiewu i tańca.

W 1972 r. zespół przyjął imię Jana Malinowskiego, uznanego regionalisty i reżysera. Od tej pory ukierunkował się głównie na kultywowanie starych zwyczajów, pieśni i muzyki. Na podstawie przekazu starszych ludzi opracowano widowiska obyczajowe tj. „Polywanka (Śmigus)”, „Sobótki”, „Na polanie i na muzyce”, „Wieczór w Izbie Kądzielnej”, „Zwyczaje kolędnicze”, „Jasełka” i „Zwyczaje pasterskie”. Za swoje występy zespół był wielokrotnie nagradzany, m.in.:

  • 1971 r. – II miejsce na Powiatowym Przeglądzie Zespołów Regionalnych w Rabce
  • 1973 r. – I miejsce na Przeglądzie Zespołów Teatralnych w Czarnym Dunajcu
  • 1973 r. – I miejsce w Konkursie Zespołów Teatralnych prezentujących Obrzędy Weselne w Czarnym Dunajcu
  • 1974 r. – „Srebrna Ciupaga” na Międzynarodowym Festiwalu Folkloru Ziem Górskich w Zakopanem
  • 1975 r. – „Złoty Liść Jesieni” na Międzynarodowym Festiwalu Folkloru Ziem Górskich w Zakopanem; „Ciupaga Dziennikarzy” – Zakopane
  • 1977 r. – Nagroda im. Oskara Kolberga
  • 1979 r. – II miejsce na Przeglądzie Zespołów Kolędniczych w Bukowinie Tatrzańskiej
  • 1980 r. – Honorowy Dyplom Ministra Kultury i Sztuki
  • 1982 r. – I miejsce i „Złote Serce” na Festiwalu Górali Polskich w Żywcu
  • 1982 r. – I miejsce na Przeglądzie Zespołów Teatralnych w Czarnym Dunajcu
  • 1983 r. – II miejsce i „Srebrne Serce” na Festiwalu Górali Polskich w Żywcu
  • 1983 r. – „Złoty Liść Jesieni” na Międzynarodowym Festiwalu Folkloru Ziem Górskich w Zakopanem
  • 1983 r. – Zbiorowa Złota Odznaka „Zasłużony dla Województwa Nowosądeckiego”
  • 1984 r. – I miejsce w Ogólnopolskim Konkursie Tańca Ludowego w Rzeszowie
  • 1987 r. – „Srebrna Ciupaga” Międzynarodowym Festiwalu Folkloru Ziem Górskich w Zakopanem
  • 1987 r. – wyróżnienie za najlepiej wykonany taniec obrzędowy oraz nagroda indywidualna dla najstarszej pary tanecznej na Ogólnopolskim Konkursie Tańca Tradycyjnego w Rzeszowie
  • 1999 r. – I miejsce na „Sabałowych Bajaniach” w Bukowinie Tatrzańskiej
  • 2001 r. – II miejsce na „Sabałowych Bajaniach” w Bukowinie Tatrzańskiej
  • 2002r. - Medal za Zasługi dla Miasta Szczawnica im. Józefa Szalaya
  • 2002 r. – III miejsce na Ogólnopolskim Przeglądzie Zespołów Regionalnych w Kadzidle
  • 2009 r. – I miejsce i „Złota Różdżka” na I Małopolskim Konkursie Obrzędów, Obyczajów i Zwyczajów „Pogórzańskie Gody”
  • 2010r. – I miejsce na Konkursie śpiewu grupowego dorosłych podczas XLIV Sabałowych Bajań w Bukowinie Tatrzańskiej-
  • 2012r. – Nagroda im. Wł. Orkana

W 2012r. roku Zespół Regionalny im. Jana Malinowskiego obchodził podwójny jubileusz – 110.lecia istnienia oraz 90.lecia grania na scenie sztuki „Wesele góralskie”, pióra Jana Malinowskiego z Pagorek.

Na wniosek Miejskiego Ośrodka Kultury Zarząd Województwa Małopolskiego przyznał Zespołowi Regionalnemu im. Jana Malinowskiego w Szczawnicy Nagrodę Województwa Małopolskiego im. Władysława Orkana za propagowanie idei regionalizmu oraz wybitne osiągnięcia w dziedzinie działalności artystycznej i kulturalnej lokalnych wspólnot Małopolski. Przyznana nagroda jest wyrazem uznania za ponadstuletnią działalność artystyczną kultywującą folklor górali pienińskich w jego autentycznej formie. Uroczystość wręczenia Nagrody odbyła się 27 listopada 2012r. w willi „Koliba” – Muzeum Stylu Zakopiańskiego im. Stanisława Witkiewicza w Zakopanem, stanowiącym filię Muzeum Tatrzańskiego im. dra T. Chałubińskiego w Zakopanem.

Z udziałem zespołu zrealizowano filmy, tj.: „Zwyczaje i obrzędy” w reżyserii Ireny Wollen, w którym zespół przedstawił „Sobótki” oraz „Wesele Szczawnickie”, którego realizacją kierowały Irena Wollen i Barbara Peszat-Królikowska.

Co roku zespół bierze udział w Lecie Pienińskim, połączonym z tradycyjnym Redykiem na Jaworkach oraz w okresie Bożego Narodzenia przedstawia zwyczaje kolędnicze wczasowiczom, którzy licznie przybywają na spotkania z folklorem.

Ponadto zawsze uczestniczy w Spotkaniach Scenicznych Zespołów Strażackich organizowanych przez Zarząd Główny Związku Ochotniczych Straży Pożarnych w Warszawie.

Od 2001 roku Zespół organizuje „Zaduszki Szczawnickie”, w których wspomina tych, którzy odeszli na wieczny spoczynek.

Grupy śpiewacze wchodzące w skład Zespołu biorą udział w konkursach śpiewu regionalnego, zdobywając pierwsze miejsca i wielkie uznanie każdego jury za propagowanie tradycyjnych pieśni i melodii regionu pienińskiego.

Zespół stara się być wierny tradycji ojców i dziadów – dbać o to, by nie zaginęła, by została przekazana kolejnym pokoleniom.

Od ponad czterdziestu lat kierownikiem Zespołu jest Aniela Krupczyńska. 

 

 

 TELEWIZJA MOK

 



Biuletyn Informacji Publicznej